صادرات نفت ایران پس از توافق موقت با آمریکا و رفع محدودیتهای اعمالشده بر صادرات نفت، بار دیگر شتاب گرفته است. با اینحال، گزارشی از بلومبرگ نشان میدهد فروشندگان نفت ایران برای جذب خریداران، بهویژه در بازار چین، ناچار به ارائه خفیفهای بیشتری شدهاند؛ موضوعی که میتواند بخشی از مزایای افزایش حجم صادرات را تحت تأثیر قرار دهد.
به گزارش خبرنویس، بلومبرگ مدعی است که محمولههای نفت خام سبک ایران برای تحویل در ماه ژوئیه با تخفیفی بین ۲.۵ تا ۵ دلار نسبت به قیمت شاخص برنت عرضه میشوند. این در حالی است که پیش از توافق موقت میان تهران و واشنگتن، تخفیف نفت ایران در حدود یک دلار در هر بشکه بود.
این کاهش قیمت همزمان با افزایش چشمگیر صادرات نفت ایران رخ داده است. دادههای ردیابی کشتیها نشان میدهد بیش از ۴۰ نفتکش حامل نفت خام ایران در مسیر بازارهای آسیایی قرار دارند. همچنین دستکم ۱۱ نفتکش با مجموع حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت طی روزهای اخیر بندر چابهار را ترک کردهاند. صادرات از پایانه نفتی جزیره خارک نیز پس از حدود 6 هفته توقف از سر گرفته شده است.
افزایش صادرات در شرایطی رخ میدهد که تنها چند هفته قبل، محدودیتهای اعمالشده بر صادرات نفت ایران دسترسی تهران به بازارهای جهانی را به شدت کاهش داده بود. با رفع این محدودیتها، حجم قابل توجهی از نفت ذخیرهشده ایران راهی بازار شده و عرضه را افزایش داده است.
با اینحال، تقاضا در بازار اصلی نفت ایران یعنی چین هنوز به همان سرعت رشد نکرده است. پالایشگاههای مستقل چین که به «تیپاتها» معروف هستند، به دلیل فشارهای مالی و محدودیتهای عملیاتی، تمایل کمتری برای خرید محمولههای جدید نشان دادهاند. افزون بر این، تداوم نگرانیها درباره تحریمهای آمریکا باعث شده برخی خریداران با احتیاط بیشتری عمل کنند.
چین بهطور معمول مقصد حدود ۹۰ درصد صادرات نفت ایران بهشمار میرود. هرچند آمار رسمی واردات چین در سالهای اخیر واردات نفت ایران را نشان نمیدهد، اما بخش عمدهای از این محمولهها از طریق شبکههای واسطهای و با برچسب کشورهای دیگر از جمله مالزی وارد بازار چین میشوند.
در همین حال، شرکت کپلر برآورد کرده است که حدود ۱۲۱ میلیون بشکه نفت ایران همچنان روی نفتکشها ذخیره شده است؛ رقمی که نسبت به هفته پیش از توافق صلح حدود ۵ درصد افزایش نشان میدهد. بخشی از این ذخایر در نزدیکی آبهای چین و تنگه سنگاپور نگهداری میشود و میتواند در ماههای آینده به تدریج وارد بازار شود.
مجموع این تحولات نشان میدهد که بازگشت نفت ایران به بازار جهانی سریعتر از احیای تقاضا صورت گرفته است. در نتیجه، فروشندگان ایرانی برای حفظ سهم بازار و جذب مشتریان ناچار به ارائه تخفیفهای بیشتری شدهاند؛ موضوعی که میتواند بر درآمدهای نفتی ایران در کوتاهمدت اثرگذار باشد، حتی اگر حجم صادرات به روند صعودی خود ادامه دهد.
منبع: اکوایران
