بررسی شاخصهای هزینه تولید بانک مرکزی در مهرماه ۱۴۰۵ نشان میدهد شاخص کل به ۸۳۷.۸ رسیده است؛ رقمی که بیانگر بیش از ۸ برابر شدن این شاخص در مقایسه با سال ۱۴۰۰ است. همچنین تورم نقطهبهنقطه هزینه تولید به ۱۲۵.۹ درصد رسیده و تورم بخش صنعت نیز ۱۴۲.۵ درصد گزارش شده است.
این آمار نشان میدهد هزینه فعالیت واحدهای تولیدی به شکل قابل توجهی افزایش یافته و صنعت خودرو نیز به دلیل وابستگی به مواد اولیه، قطعات و نهادههای وارداتی با فشار مضاعفی مواجه است.
افزایش ۶۶ درصدی میانگین هزینه تولید خودرو
بررسی تغییر قیمت مواد اولیه مورد استفاده در صنعت خودرو از اردیبهشت تا مهر ۱۴۰۵ حاکی از افزایش قابل توجه هزینه نهادههای تولید است. در این بازه زمانی، قیمت مس با رشد ۱۰۱ درصدی بیشترین افزایش را به ثبت رسانده است.
همچنین میانگین قیمت انواع پلیمر ۶۷ درصد، ورق سرد ۶۶ درصد و ورق گالوانیزه ۶۱ درصد افزایش یافته است. قیمت ورق گرم نیز ۴۹ درصد و آلومینیوم ۴۴ درصد رشد داشته است.
بر این اساس، میانگین افزایش قیمت نهادههای اصلی تولید خودرو در فاصله اردیبهشت تا مهر امسال به حدود ۶۶ درصد رسیده است.
جدول تغییر قیمت مواد اولیه صنعت خودرو
| نوع ماده اولیه | میزان افزایش قیمت |
|---|---|
| مس | ۱۰۱ درصد |
| انواع پلیمر | ۶۷ درصد |
| ورق سرد | ۶۶ درصد |
| ورق گالوانیزه | ۶۱ درصد |
| ورق گرم | ۴۹ درصد |
| آلومینیوم | ۴۴ درصد |
| میانگین نهادههای تولید | ۶۶ درصد |
افزایش نرخ ارز و هزینه حملونقل؛ فشار مضاعف بر خودروسازان
افزایش قیمت مواد اولیه تنها عامل رشد هزینه تولید خودرو نیست. نرخ ارز نیز از اردیبهشت تا مهر ۱۴۰۵ حدود ۶۰ درصد افزایش یافته است؛ موضوعی که هزینه تأمین قطعات، مواد اولیه و تجهیزات وابسته به واردات را بالا برده است.
از سوی دیگر، هزینههای لجستیک و حملونقل، بهویژه در بخش حمل خارجی، تحت تأثیر محدودیتهای ناشی از جنگ با افزایش قابل توجهی روبهرو شده و بنا بر اطلاعات ارائهشده، هزینه حمل خارجی تا چهار برابر افزایش یافته است.
همچنین شاخص تورم بخش حملونقل بانک مرکزی در مهرماه رشد ماهانه ۷ درصدی را نشان میدهد که بیانگر تداوم فشار هزینهای در این بخش است.
آیا افزایش قیمت کارخانهای خودرو اجتنابناپذیر است؟
مجموع این عوامل نشان میدهد خودروسازان در ماههای اخیر با افزایش همزمان هزینه مواد اولیه، قطعات، ارز و حملونقل مواجه شدهاند. رشد ۱۰۱ درصدی قیمت مس، افزایش ۶۶ درصدی ورق سرد و رشد ۶۰ درصدی نرخ ارز تنها بخشی از تغییرات هزینهای در زنجیره تولید خودرو است.
از این منظر، بازنگری در قیمت کارخانهای خودرو از سوی تولیدکنندگان بهعنوان راهکاری برای جبران بخشی از افزایش هزینهها مطرح میشود. با این حال، افزایش قیمت فروش لزوماً به معنای پوشش کامل رشد هزینههای تولید نیست و میزان تأثیر آن بر وضعیت مالی خودروسازان به ساختار هزینهها، تیراژ تولید و قیمتگذاری محصولات بستگی دارد.
در مجموع، آمارهای ارائهشده نشان میدهد مسئله صنعت خودرو تنها افزایش یا کاهش قیمت محصول نهایی نیست، بلکه رشد هزینههای تولید و دشوارتر شدن تأمین مواد اولیه و قطعات نیز نقش مهمی در وضعیت فعلی این صنعت دارد.
منبع: رکنا




