پادگان تاریخی روس‌ ها در سبزوار که نابود شد، تازه میراث فرهنگی از خواب بیدار شد/ شکایت بعد از ویرانی چه سود؟!/ تخلف اصلی، عدم نظارت موثر بر آثار ارزشمند است + فیلم

به گزارش خبرنگار اجتماعی رکنا،  در حالی که لودرهای شهرداری سبزوار در روز روشن پادگان تاریخی روس ها را به تلی از خاک تبدیل کردند، متولیان اداره میراث فرهنگی تنها به صدور بیانیه های دیرهنگام و وعده پیگیری قضایی بسنده کرده اند. این بنای تاریخی که در نقشه های شهری به عنوان لکه ارزشمند ثبت شده بود، نه بر اثر یک حادثه غیرمترقبه، بلکه در نتیجه ضعف شدید نظارتی و مماشات دستگاه های دولتی از صحنه روزگار محو شد.

مجتبی کاویان، رئیس اداره میراث فرهنگی سبزوار، با تایید تخریب این بنا گفت: از نظر ما تخلف شهرداری در این تصمیم محرز است و آن را پیگیری قضایی خواهیم کرد.

وی افزود: این محدوده در نقشه های ابلاغی به عنوان لکه ارزشمند شناخته شده بود و برای هرگونه تخریب آن باید از میراث فرهنگی استعلام می شد، با این حال شهرداری بدون دریافت این استعلام اقدام به تخریب بنا کرد.

اما آنچه در این میان پرسش برانگیز است، میزان قدرت بازدارندگی اداره میراث فرهنگی است. وقتی مسئولان این اداره ادعا می کنند تخلف شهرداری محرز بوده و حتی پیش از این اخطارهایی صادر شده است، باید پاسخ دهند که چرا به جای نامه نگاری های اداری که در برابر چرخ دنده های لودر هیچ کارکردی ندارند، از ابزارهای قانونی برای توقف عملیات استفاده نکردند؟ نامه نگاری و هشدارهای کتبی در حالی که لودرها در حال فعالیت هستند، بیش از آنکه اقدامی حفاظتی باشد، نوعی رفع تکلیف اداری است.

کاویان در ادامه سخنان خود گفت: سال گذشته اداره میراث فرهنگی طی نامه ای به شهرداری اعلام کرده بود که در صورت نیاز می توان این بنا را آجر به آجر جمع آوری و به محل دیگری منتقل کرد. این پیشنهاد که اکنون دیگر اجرایی نیست، عمق فاجعه در مدیریت میراث فرهنگی سبزوار را نشان می دهد. پرسش مردم از متولیان این است که وقتی از حساسیت بنا آگاه بودید، چرا تا زمان تخریب کامل در خواب بودید و نگهبان برای حفاظت نگذاشته بودید آنهم در شرایطی که احتمال تخلف وجود داشت؟ آیا حفظ تاریخ شهر تنها به آرشیو کردن نامه های اداری خلاصه می شود؟

این فاجعه محصول تعارفات  نهادهای اجرایی است. شهرداری سبزوار با نادیده گرفتن جایگاه تاریخی بنا و اداره میراث فرهنگی با ناتوانی در اعمال اقتدار قانونی، هر دو در نابودی این اثر سهیم هستند. استناد به استشهاد محلی برای تخریب یک اثر تاریخی، بهانه ای است که شهرداری با تکیه بر سکوت و انفعال اداره میراث فرهنگی از آن بهره برداری کرده است.

پیگیری قضایی اکنون که بنا با خاک یکسان شده، تنها نوشدارویی است که برای افکار عمومی تجویز می شود. این اتفاق زنگ خطری جدی برای سایر ابنیه تاریخی سبزوار است. وقتی متولیان میراث فرهنگی در بزنگاه تخریب، به جای اقدام میدانی و جلوگیری از ورود ماشین آلات سنگین، تنها نظاره گر بودند، انتظار صیانت از باقی آثار تاریخی خوش خیالی است. تاریخ سبزوار نه در برابر لودرها، بلکه در برابر ضعف مدیریتی و نامه نگاری های بی خاصیت قربانی شد.

پایان خبر / رکنا / کدخبر 1247520