به گزارش خبرنویس، با وجود هشدارهای متعدد درباره آلودگی هوا، مصرف بالای سوخت و کاهش ایمنی خودروهای فرسوده، همچنان بخش قابل توجهی از ناوگان سواری کشور را خودروهایی با بیش از ۲۰ سال عمر تشکیل میدهند. بررسیها نشان میدهد مهمترین دلیل ادامه استفاده از این خودروها، نه بیتوجهی مالکان، بلکه کاهش قدرت خرید، تورم و فاصله روزافزون میان درآمد خانوار و قیمت خودرو است.
کارشناسان معتقدند در شرایطی که قیمت خودرو طی سالهای اخیر با شتابی بسیار بیشتر از درآمد خانوار افزایش یافته، بسیاری از خانوادهها توانایی جایگزینی خودروی قدیمی خود را ندارند. به همین دلیل، تعمیر و ادامه استفاده از خودروهای فرسوده، حتی اگر از نظر فنی و ایمنی گزینه مطلوبی نباشد، به منطقیترین انتخاب اقتصادی تبدیل شده است.
اقتصاد، عامل اصلی ماندگاری خودروهای فرسوده
در حالی که برخی نگهداری خودروهای قدیمی را به فرهنگ مصرف یا بیتوجهی مالکان نسبت میدهند، واقعیت این است که تصمیمهای اقتصادی افراد تحت تأثیر عواملی مانند تورم، درآمد، امنیت شغلی، دسترسی به تسهیلات و چشمانداز آینده قرار دارد.
در اقتصادی با ثبات، خانوارها میتوانند برای تعویض خودرو برنامهریزی کنند، اما در شرایطی که قیمت خودرو هر سال افزایش مییابد و قدرت خرید کاهش پیدا میکند، بسیاری ترجیح میدهند هزینه تعمیر خودرو را بپردازند تا اینکه به فکر خرید خودروی جدید باشند.
وقتی اولویت فقط روشن شدن خودرو است
فشارهای اقتصادی باعث شده نگاه بسیاری از مالکان به خودرو نیز تغییر کند. در چنین شرایطی، اولویت اصلی، روشن شدن خودرو و پاسخگویی به نیازهای روزمره است، نه حفظ کیفیت یا افزایش عمر مفید آن.
به همین دلیل، تعویق سرویسهای دورهای، استفاده از قطعات ارزانتر، انجام تعمیرات موقت و حتی به تعویق انداختن تعویض لاستیک، به رفتارهایی رایج در میان مالکان خودرو تبدیل شده است.
چرا خودروهای تصادفی دوباره به بازار بازمیگردند؟
یکی دیگر از پیامدهای کاهش قدرت خرید، بازسازی و عرضه دوباره خودروهای تصادفی است. در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، خودروهایی که هزینه تعمیر آنها از ارزش اقتصادیشان بیشتر باشد، از چرخه مصرف خارج میشوند، اما در ایران، به دلیل هزینه بالای خرید خودروی جایگزین، بسیاری از این خودروها پس از شاسیکشی و تعمیر دوباره وارد بازار میشوند.
مقایسه با کشورهای دیگر کامل نیست
کارشناسان تأکید میکنند مقایسه قیمت بنزین یا هزینه تعمیر خودرو در ایران با کشورهای دیگر، بدون در نظر گرفتن درآمد خانوار، نرخ تورم، دسترسی به وام، قیمت خودرو نسبت به درآمد و کیفیت حملونقل عمومی، تصویر دقیقی از وضعیت ارائه نمیدهد.
حل مشکل فرسودگی فقط با توصیه ممکن نیست
به باور کارشناسان، تا زمانی که فاصله میان درآمد خانوار و قیمت خودرو کاهش پیدا نکند و امکان خرید خودروهای ایمنتر برای مردم فراهم نشود، انتظار خروج گسترده خودروهای فرسوده از ناوگان کشور واقعبینانه نخواهد بود.
در چنین شرایطی، نگهداری یک خودروی قدیمی برای بسیاری از خانوادهها نه یک انتخاب از روی علاقه، بلکه راهکاری برای سازگاری با محدودیتهای اقتصادی است. بنابراین، حل معضل فرسودگی ناوگان بیش از آنکه به رفتار مالکان وابسته باشد، به بهبود قدرت خرید، اصلاح ساختار بازار خودرو و فراهم شدن امکان نوسازی ناوگان بستگی دارد.
پایان خبر / رکنا / کدخبر 1236146
منبع: رکنا
